Ақмола облысы бойынша қаржылық бақылау Инспекциясының
2011 ж. бақылау жұмыстарының нәтижесі бойынша есепке
Түсініктеме хат  

         Ақмола облысы бойынша қаржылық бақылау Инспекциясымен, 2011 жылы 343 бақылау шаралары жүргізілді, бақылаудың 212 объекттерi қамтылған, соның ішінде 30 республикалық бюджеттен қаржыландырылатын  мемлекеттiк мекемелер, 131 жергілікті бюджеттен қаржыландырылатын  мемлекеттiк мекемелер және 51 шаруашылық субъекттері.
          2011 жылы жоспардан тыс 209 бақылау шаралары өткiзiлген, олардың iшiнен:
             - жоғары тұрған органдардың тапсырмасымен - 49
             - заңды және жеке тұлғалардың үндеу бойынша - 59
             - қалғаны - 58
   - жалпылау және мемлекеттiк сатып алуларды талдау жиынтығының                                          нәтижелерi бойынша - 9;
             - құқық қорғау органдарының қаулылары бойынша - 34.                                         
        Инспекциямен 2011 жылда жүргізілген бақылау шараларының нәтижесі бойынша, 10 миллиард 543 миллион 225 мың теңге соммасында қаржы бұзушылықтары айқындалған, соның iшiнде:
      - республикалық бюджет бойынша - 277 миллион 070 мың теңге;
      - жергiлiктi бюджет бойынша - 9 миллиард 540 миллион 208 мың теңге;
      - шаруашылық субъекттері бойынша - 725 миллион 947 мың тенге;
Бюджеттiк заң талаптарына сәйкес, бұзушылықтардың ортақ сомасынан 2 миллиард 346 миллион 212 мың теңге бюджетке қалпына келтiрілуге және орнын толтыруға жатады.
Мемлекеттiк сатып алу туралы заң талаптарын сақтауы бойынша бұзушылықтар, есептi мерзiм аралығында 22 миллиард 195 миллион 074 мың теңгені құрады, сонығ ішінде мемлекеттiк мекемелер бойынша, жергiлiктi бюджеттен қаржыландырылатын 19 миллиард 969 миллион 044 мың теңге.
Жергiлiктi бюджеттi бекiту және өңдеу кезінде жіберілген бұзушылықтардың сомасы 4 миллиард 651 миллион 956 мың теңгені құрайды.
Бюджеттiк бағдарламалардың әкiмшіліктерiмен жіберілген бұзушылықтар келесiлер:
- тауар-материалдық құндылықтар және ақшалай қаражаттары 10 миллион 959 мың теңгеден аз шығуы, соның ішінде республикалық бюджеттен қаржыландырылатын мемлекеттiк мекемелер бойынша, 7 миллион 731 мың теңге;
- 10 миллиард 413 миллион 517 мың теңгеге  бюджеттiк құралдарды негіссыз қолданылған, соның ішінде жергiлiктi бюджет құралдарынан қаржыландырылатын мемлекеттік мекемелер бойынша 9 миллиард 463 миллион 476 мың теңге;
- 34 миллион 433 мың теңгеге бюджеттік құралдарды мақсатсыз қолданылуы, соның ішінде шаруашылық субъекттеріне 33 миллион 553 мың теңге;
- 1 миллион 466 мың теңгеге бюджеттік құралдарды тиiмсiз қолданылуы;
- 82 миллион 851 мың теңге бюджетке түсуі бойынша бұзушылықтар;
Қаржылық есепті құрастыруда, бюджеттік есептi және  бухгалтерлiк есепті жүргiзу ережелерiн орындалуы бойынша бұзушылықтар 27 миллиард 481 миллион 366 мың теңге, соның ішінде жергiлiктi бюджеттiк құралдардан қаржыландырылатын мемлекеттiк мекемелер бойынша, 27 миллиард 230 миллион 929 мың теңге.
 Мысалы, бюджеттiк бағдарламалардың жеке әкiмшiліктерімен келесi бұзушылықтар атап өтiлген:
 «Ақмола облысы бойынша салық департаменті» ММ, 13737 бума мөлшерінде А-4 форматындағы қағазды  7 миллион 686 мың теңгеге, сондай-ақ, «Сандыктау ауданы Білім бөлімі» ММ, 2 миллион 036 мың теңге көлеміндегі бюджеттік құралдарды (жұмыстан шығарылған қызметкерлерге еңбекақы бөлініп отырған), материалдық-құндылықтарды ұрлаудың өңiндегi қаржы бұзушылығының орнатылған айғақтары 9 миллион 767 мың тенге.
Қаражат құралдарының негіссіз қолдануының айғақтары:

                    - Қазақстан Республикасы Ғылым-білім Министірлігі Ш.Уәлиханов атындағы Кадет корпусі 2008 жылдан 01.06.2011 жыл  аралығында 2 миллион 438 мың теңгеге  еңбекақыда бұзушылықтар жiберген;
-  «Есіл ауданы Білім бөлімі» ММ, 32 миллион 735 мың теңге соммасында, соның ішінде,  мектеп мұғалiмдерi және кiтапханашылардың еңбекақысында 22 миллион 557 мың теңге, жоғары орнатылған нормативті шығындар 10 миллион 179 мың теңгеге жүргізілген;
- «Есiл қаласы әкiмiнің аппараты» ММ, 1 миллион 366 мың теңгеге, ғимаратты жалгерлерден арендалық пайдалану үшін жалға алу бойынша, 705 мың теңге сомасында коммуналдық шығындардың төлемi негіссіз жасалған, 474 мың теңгеге зираттарды бейiттерге алдын ала дайындау бойынша жұмыстар негіссіз жасалған, жалпы соммасы 187 мың теңгені құрайтын жанармайдың жабдықтау бойынша төлем негіссіз жасалған;
- «Ш.Уәлиханов атындағы Көкшетау мемлекеттiк университетi» РМҚК бойынша, 235 миллион 221 мың теңгеге, соның iшiнде:
- 9 миллион 569 мың теңге сомаға кассалық операцияларды жүргiзуi бойынша бұзушылықтар: кассалардан 9 миллион 237 мың теңге қаржы операцияларының iске асыруды бекiткіш айғақтарды растайтын (қаржы бақылау барысында ақшалар кассаға қайтарылмаған) бастапқы құжаттарсыз берiлген, кассаға 331 мың теңге кірмеген, «Уәлиханов оқуы» ғылыми-тәжірибелік конференцияның өткiзу үшін 195 мың теңге алынған, жалгердiң коммуналдық қызметтерiнiң төлемі 136 мың теңге соммасында;
 - еңбекақы төлеудегі бұзушылықтар 9 миллион 635 мың теңге;
-асфальт жамылғысын жөндеуде жүргізілген төлемдер растайтын құжаттарсыз өткiзiлген - iстелiнген жұмыстардың актiлері 5 миллион 350 мың теңге;
- қызметтiк пәтерлердi алуы бойынша шарттық мiндеттемелердiң бұзушылығы соммасы 30 миллион 658 мың тенге, соның iшiнде, 2 пәтерге құқық беретін құжаттардың жоқтығы бойынша, 8 миллион 385 мың теңге;
- мемлекеттiк сатып алулар туралы заңдылықты бұзулар 139 миллион 991 мың теңге;
- республикалық бюджетке салықтан тыс түсім бойынша 3 миллион 582 мың теңге соммасында (бөлмелердi жалдауы);
-бухгалтерлiк есептi жүргiзуi бойынша бұзушылықтар: 1 миллион 872 мың теңге соммасына алынған майда мүйiздi малының 104 басы (қойлар) бухгалтерлiк есеп-қисап тiзiмдеріне еңгізілмеген;
- басқа бұзушылықтар 34 миллион 564 мың теңге;
«Ш.Уәлиханов атындағы Көкшетау мемлекеттiк университетi» РМҚК лауазымды тұлғаларына байланысты, мемлекеттік сатып алуда заң бұзушылықтарында және қаржылық бұзушылықтарында орнатылған айғақтарына қатысты Ақмола облысы бойынша экономикалық қылмысқа және сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес департаменті қылмыстық іс қозғады.
 «Ақмола облысының табиғи ресурстар және табиғатты пайдалануды реттеу басқармасы» ММ «Көкшетау қаласындағы 1 кезек нөсер канализацияның құрылысына жоба-сметалық құжаттамасын өңдеуде» мемлекеттiк сатып алуларда жүргізілген бақылаудың нәтижелерi бойынша қорытынды 50 миллион теңге соммасында бұзушылықтар орнатылған.
Бақылаумен анықталған: мемлекеттiк сатып алудың ұйымдастырушылары потенциалдық жабдықтаушыларға мемлекеттiк сатып алулар туралы конкурстық құжаттамамен және заң ескерiлмеген талаптар көрсеткен. Конкурстық комиссиямен шешiмдермен қорытындылар және мемлекеттiк сатып алуларды жеңiмпаздың анықтауына ықпал тигiзетiн потенциалдық жабдықтаушылардың конкурстық мәлiмдемелерiнiң айғақсыз ауытқуы мүмкiн деген.
5 лауазымды тұлғаларға қатысты (конкурстық комиссияның төрағасы, төрағаның орынбасары, конкурстық комиссияның 3 мүшелерi) Инспекция, әрбiр комиссия мүшесiне ҚР-ның ПӘКо 167-шi бабының 6 тармағына сәйкес әкiмшiлiк төлем салу туралы 2 қаулы бойынша 100 Мрп көлемiнде айыппұл салды.
Өткiзiлген тақырыптық бақылау бойынша инспекцияның нәтижелерi, Ақмола облыстық сотының апелляциялық сот алқасының қаулысымен (инспекцияның дәлелдерi бiрiншi инстанцияның сотымен жартылай қанағаттандырған) расталған.

Қаржылық бұзушылықтардың көп бөлігі бюджеттiк бағдарламаларының әкiмшіліктерімен келесi себептермен жіберілген:
- бюджеттiк бағдарламаларды iске асыруыда мониторингті лайықсыз деңгейдегi өткiзу;
- қаржыландыру жоспарымен қаралған бюджеттiк құралдардың қолданудың жүйелi түрде талдауыдың жоқтығы;
- бюджеттiк заң талаптарын және мемлекеттiк сатып алу заң талаптарын сақтамау;
- қол қойылған келісім шарттар бойынша, жұмыстарда, қызметтерде қойылған міндеттемелер тауарларды жеткізушілермен орындалмаған.
Инспекциямен 2011 жылы сотқа мемлекеттiк сатып алулар туралы келісім шарттар және мемлекеттiк сатып алудың нәтижелерін жарамсыз деп мойындайтын 42 талаптар бағытталған, олардың iшiнен 22 қанағаттандырылған, 10 талапқа соттық тергеулердi өткiзу кезінде тауарларды, жұмыстарды, қызметтерді жеткізушілер шарттық мiндеттемелерін орындауы себептерімен бетiн қайтарған, 6 талап бойынша жартылай қанағаттандырған, 4 талаптар бойынша қарастырылу деңгейінде.
Iс жүргiзу шешiмдерін қабылдануы үшiн құқық қорғау органдарында 36 миллиард 473 миллион 801 мың теңге соммасында 138 бақылау материалдары бағытталған.
Есептi мерзiмге бақылау шараларының қорытындылары бойынша қабылданған шаралармен 2 миллиард 191 миллион 609 мың теңге қалпына келтiрiп бюджетке қайтарылған немесе 93, 4 %.
Қазақстан Республикасының «әкiмшiлiк құқық бұзушылықтар» туралы кодексiне сәйкес бухгалтерлік, қаржылық есептерде бюджеттiк заңды және мемлекеттiк сатып алулар туралы заңды бұзғаны үшiн 108 лауазымды тұлғаларға 18 миллион 371 мың теңге соммасында әкiмшiлiк төлемдер салынған, олардың iшiнен жалпы ортақ сомасынан 6 миллион 108 мың теңге немесе салынған айыппұлдардың 33, 3% бюджетке түстi.
232 лауазымды тұлға жiберiлген қателiктері үшін тәртiптiк жауапкершiлiкке тартылған, олардың iшiнен 3 қызметкер атқаратын қызметтерінен босатылған.
Мемлекеттiк сатып алулар және бюджеттiк заңның талаптарына сәйкес айқындалған бұзушылықтардың жоюға 283 ұсыныстары енгiзiлген, олардың iшiнен 282 орындаған.
Инспекция бақылау барысында орнатылған талаптар және нормаларға сәйкес, есеп беру және бухгалтерлік есептерді жүргізуде мемлекеттiк сатып алу туралы және бюджеттік заңдарды орнатылған бұзушылықтарды бұдан әрi жұмысы барысында бұзушылықтар жібермеу үшін түсiнiктеме және ұсыныстарды жүргiзуде